TP.HCM Đề Xuất Tăng Số Lượng Phó Chủ Tịch UBND Cấp Xã: Đảm Bảo Nguồn Lực Cho Đô Thị Đặc Biệt

TP.HCM, đô thị đặc biệt với tốc độ phát triển nhanh chóng và quy mô dân số khổng lồ, đang đề xuất một sự thay đổi quan trọng trong cơ cấu nhân sự cấp cơ sở. Theo dự thảo nghị quyết đang lấy ý kiến, số lượng phó chủ tịch UBND cấp xã sẽ được tính theo nguyên tắc bình quân không quá 3 người, đặc biệt đối với các đơn vị loại đặc biệt có thể lên tới 4 người. Đề xuất này được đưa ra nhằm đáp ứng khối lượng công việc khổng lồ, tính chất quản lý phức tạp và yêu cầu đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền, hướng tới mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số từ năm 2026.

Hiện Trạng Và Nhu Cầu Cấp Bách

Hiện tại, TP.HCM có tổng cộng 168 phường, xã, thị trấn, trong đó 153 đơn vị hành chính cấp xã loại I và 15 đơn vị loại II. Về số lượng phó chủ tịch UBND cấp xã, 83 đơn vị loại I đang được bố trí tối đa 3 phó chủ tịch, trong khi 85 đơn vị khác chỉ có 2 phó chủ tịch.

Đáng chú ý, TP.HCM có tới 129 phường, xã với dân số từ 50.000 người trở lên. Cơ quan soạn thảo dự thảo nghị quyết nhấn mạnh rằng tỷ lệ dân cư tự do, lao động nhập cư và khách du lịch biến động liên tục đã tạo ra khối lượng công việc quản lý hành chính, biến động hộ tịch, và đảm bảo an ninh trật tự ở cấp xã là rất lớn.

UBND cấp xã là “cánh tay nối dài” trực tiếp tiếp xúc, giải quyết hàng triệu hồ sơ hành chính cho người dân và doanh nghiệp mỗi năm. Bằng chứng là trong 6 tháng đầu năm 2026, cấp xã đã giải quyết thành công hơn 1,36 triệu hồ sơ hành chính với tỷ lệ đúng hạn ấn tượng, đạt 99,7%. Điều này cho thấy áp lực công việc lên bộ máy cơ sở là không hề nhỏ.

Tham Vọng Tăng Trưởng Kinh Tế Và Thách Thức Quản Lý

TP.HCM đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số từ năm 2026, hướng đến trở thành một trong những địa phương có Tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) cao nhất cả nước. Thực tế cho thấy, trong 6 tháng đầu năm 2026, GRDP của thành phố đã tăng 8,55% so với cùng kỳ, đóng góp khoảng 24,5% GDP cả nước – đây cũng là mức tăng trưởng cao nhất của TP.HCM trong 10 năm trở lại đây.

Với những đặc điểm của một đô thị đặc biệt, khối lượng công việc lớn, tính chất quản lý nhà nước phức tạp và yêu cầu đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền, cơ quan soạn thảo cho rằng khung bình quân 2,5 phó chủ tịch UBND cấp xã hiện tại “chưa đảm bảo nhân lực chỉ đạo, điều hành thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội.” Sự thiếu hụt nhân sự này có thể ảnh hưởng đến khả năng thực hiện các mục tiêu phát triển đầy tham vọng của thành phố.

Đề Xuất Cụ Thể Về Số Lượng Phó Chủ Tịch

Để giải quyết vấn đề này, TP.HCM đề xuất xác định số lượng phó chủ tịch UBND cấp xã một cách linh hoạt và phù hợp với đặc thù quản lý đô thị, quy mô dân số, yêu cầu cung cấp dịch vụ công và điều kiện thực tiễn. Cụ thể:

• Đơn vị hành chính cấp xã loại đặc biệt: Có không quá 4 phó chủ tịch.
• Đơn vị hành chính cấp xã loại I: Có không quá 3 phó chủ tịch.
• Đơn vị hành chính cấp xã loại II và loại III: Có không quá 2 phó chủ tịch.

Đề xuất này nhằm đảm bảo yêu cầu chỉ đạo, điều hành phát triển kinh tế – xã hội, quốc phòng, an ninh, đồng thời nâng cao tính chủ động của bộ máy cơ sở khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Việc tăng cường nhân sự lãnh đạo sẽ giúp phân công công việc hiệu quả hơn, đảm bảo chất lượng giải quyết các vấn đề hành chính và phục vụ người dân tốt hơn.

Nâng Cao Năng Lực Điều Hành Cấp Cơ Sở

Việc điều chỉnh số lượng phó chủ tịch UBND cấp xã không chỉ đơn thuần là tăng thêm nhân sự, mà còn là một bước đi chiến lược nhằm nâng cao năng lực điều hành của bộ máy cấp cơ sở. Trong bối cảnh TP.HCM đang thực hiện nhiều chương trình, dự án trọng điểm, đồng thời đối mặt với các vấn đề đô thị phức tạp như ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường, an sinh xã hội, vai trò của chính quyền cấp xã trở nên vô cùng quan trọng.

Với sự phân công rõ ràng hơn, mỗi phó chủ tịch có thể chuyên trách một lĩnh vực cụ thể, từ đó nâng cao hiệu quả công tác quản lý và điều hành. Điều này cũng giúp chính quyền cơ sở chủ động hơn trong việc triển khai các chính sách, giải quyết các vấn đề phát sinh tại địa phương một cách nhanh chóng và kịp thời. Hơn nữa, việc đảm bảo đủ nhân lực cũng góp phần giảm tải áp lực công việc cho cán bộ, giúp họ có thêm thời gian để nghiên cứu, đề xuất các giải pháp sáng tạo, hiệu quả hơn.

Tầm Quan Trọng Của Việc Phân Cấp, Ủy Quyền

Đề xuất này cũng đồng thời nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền, một chủ trương lớn của TP.HCM nhằm trao quyền và trách nhiệm nhiều hơn cho chính quyền cấp dưới. Khi được phân cấp, ủy quyền, các đơn vị cấp xã sẽ có thẩm quyền và chủ động hơn trong việc ra quyết định, giải quyết công việc. Tuy nhiên, để làm được điều đó, cần phải có đủ nhân lực lãnh đạo để chỉ đạo, điều hành, đảm bảo mọi hoạt động diễn ra suôn sẻ và đúng quy định.

Việc tăng cường số lượng phó chủ tịch sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ được phân cấp, ủy quyền, từ đó nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước tại cơ sở, đồng thời giảm bớt gánh nặng cho các cấp lãnh đạo cao hơn.

Tóm lại, đề xuất tăng số lượng phó chủ tịch UBND cấp xã của TP.HCM là một giải pháp thiết thực nhằm đáp ứng nhu cầu quản lý của một đô thị đặc biệt, đông dân, đang phát triển mạnh mẽ, hướng đến mục tiêu tăng trưởng bền vững và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.