Ngày 13 tháng 4 năm 2026, Liên đoàn Cờ tướng Trung Quốc (CXA) đã công bố một loạt án phạt nặng nề đối với các kỳ thủ liên quan đến scandal mua bán độ. Đây là đợt xử phạt lớn nhất trong lịch sử cờ tướng nước này, với hàng loạt tên tuổi bị cấm thi đấu và tước danh hiệu, làm rúng động cộng đồng yêu cờ.
Thông Báo Kỷ Luật Đầu Tiên Từ CXA
Đợt công bố kỷ luật hôm 13/4 đánh dấu lần thứ ba CXA xử phạt những người vi phạm quy định trong môi trường cờ tướng, sau khi scandal mua bán độ bị phanh phui. Những án phạt đầu tiên diễn ra vào tháng 9 năm 2024, khi “Vua cờ tướng” Vương Thiên Nhất và Đặc cấp đại sư Vương Dược Phi bị cấm thi đấu trọn đời. Đợt thứ hai vào tháng 1 năm 2025 đã xử lý tổng cộng 41 kỳ thủ, cho thấy mức độ nghiêm trọng của vấn đề.
Trong đợt xử phạt mới nhất, ba kỳ thủ bao gồm Hồng Trí, Tạ Tĩnh và Từ Siêu đã bị cấm thi đấu suốt đời và tước danh hiệu kỹ thuật, cấm tham gia tất cả các giải đấu do CXA và các đơn vị liên quan tổ chức. Đây không phải là quyết định bất ngờ, vì ba kỳ thủ này hiện đang thụ án tù vì hành vi dàn xếp tỷ số.
Những Kỳ Thủ Bị Cấm Thi Đấu
- Hồng Trí: Vô địch quốc gia vào năm 2005 và là một trong những kỳ thủ xuất sắc nhất suốt hai thập kỷ qua.
- Tạ Tĩnh: Đăng quang vô địch quốc gia năm 2013 và được coi là truyền nhân cuối cùng của huyền thoại Hồ Vinh Hoa.
- Từ Siêu: Đã đăng quang vào năm 2017, anh từng đánh bại nhiều đối thủ mạnh trên con đường đến đỉnh cao.
Bên cạnh ba cái tên nổi bật này, CXA cũng đưa ra án phạt đối với một số kỳ thủ khác với mức độ nhẹ hơn. Cụ thể, Thân Bằng bị cấm thi đấu 8 năm từ tháng 7/2024 đến tháng 7/2032 và bị tước danh hiệu kỹ thuật. Trong khi đó, Tưởng Xuyên, một gương mặt nổi bật, bị cấm thi đấu trong 5 năm, kéo dài đến tháng 7/2029, còn Từ Sùng Phong sẽ phải nghỉ thi đấu 2 năm.
Tưởng Xuyên: Kỳ Vương Gây Chú Ý
Tưởng Xuyên gây được nhiều sự chú ý trong cộng đồng cờ tướng không chỉ vì thành tích cá nhân nổi bật mà còn bởi anh từng thách đấu và đánh bại kỳ thủ số một Việt Nam, Lại Lý Huynh. Sinh năm 1984 tại Ôn Châu, Tưởng Xuyên là kỳ vương thứ 14 của Trung Quốc, đã giành chức vô địch cá nhân vào năm 2010. Một năm sau, anh đã trở thành nhà vô địch thế giới với thành tích ấn tượng (7 trận thắng, 2 trận hòa). Tưởng Xuyên từng nhiều lần dẫn đầu bảng xếp hạng Elo quốc nội, một thành tích hiếm có trong giới cờ tướng nước này.
Hành Vi Bán Độ Tràn Lan
Liên đoàn Cờ tướng Trung Quốc đã xác minh rằng một số kỳ thủ đã tham gia vào các vụ dàn xếp tỷ số thông qua việc đưa và nhận hối lộ. Hành vi này đã gây tổn hại nghiêm trọng đến sự phát triển của môn cờ tướng, buộc CXA phải áp dụng những biện pháp kỷ luật mạnh mẽ để khôi phục trật tự.
Scandal này không phải mới, mà đã âm ỉ từ nhiều năm trước. Tháng 4 năm 2023, một đoạn ghi âm bị rò rỉ cho thấy hai kỳ thủ bàn bạc về việc dàn xếp kết quả trận đấu. Đến tháng 10 cùng năm, nhiều danh thủ như Liễu Đại Hoa và Đảng Phỉ đã công khai yêu cầu điều tra triệt để các dấu hiệu tiêu cực trong giới cờ.
Từ năm 2024 cho đến 2025, CXA đã hai lần công bố danh sách các kỳ thủ bị xử phạt. Trong đó, những cái tên lớn như Triệu Hâm Hâm và Trịnh Duy Đồng cũng bị cấm thi đấu trọn đời và bị quản thúc trong thời gian dài.
Một số kỳ thủ đã thậm chí chi tiền để đối thủ buông cờ trong những ván đấu quan trọng nhằm nâng cao thành tích, tích lũy điểm số hoặc giành danh hiệu. Ngược lại, nhiều người cũng đã nhận tiền để thua, tạo nên mạng lưới dàn xếp phức tạp kéo dài nhiều năm, thậm chí xảy ra ngay tại các giải đấu lớn nhất.
Tóm lại
Scandal mua bán độ trong cờ tướng Trung Quốc đã gây chấn động nền thể thao này, dẫn tới nhiều án phạt nghiêm khắc và sự ra đi của hàng loạt kỳ thủ nổi tiếng, phản ánh mối lo ngại về tính trong sạch và chuyên nghiệp của bộ môn cờ tướng tại đất nước này.
